BƏZİ α-KETOEFİRLƏRİN ARİL-HİDRAZONLARININ TAURİN DEHİDROGENAZA İNHİBİTOR AKTİVLİYİNİN İN SİLİCO TƏDQİQİ

Kompüter əsaslı dərman dizaynı CADD proqramları (Computer-Aided Drug Design) farmakodinamik, farmakokinetik xüsusiyyətlərin yaxşılaşdırılması və mümkün əlavə təsirlərin azaldılması yolu ilə yeni dərman molekullarının yaradılması prosesini əhəmiyyətli dərəcədə dəyişdirmişdir. Bu tədqiqatda, dixlordiazadienlərin metanolda solvoliz reaksiyası vasitəsilə sintez edilən həm Z-, həm də E-izomerləri daxil olmaqla, səkkiz α-ketoefir törəməsinin bioloji, farmakokinetik və toksikoloji xüsusiyyətləri in silico metodlardan istifadə etməklə qiymətləndirilmişdir. Törəmələrin hərtərəfli in silico qiymətləndirilməsi fiziki-kimyəvi parametrlər üçün SwissADME, toksiklik analizi üçün ProTox II və bioloji aktivliyin proqnozlaşdırılması üçün PASS Online proqramları vasitəsilə aparılmışdır. Tədqiq olunan birləşmələr arasında 5-ci törəmə (Z-izomer) və 6-cı törəmə (E-izomer) taurin dehidrogenazaya qarşı əhəmiyyətli inhibitor aktivlik göstərmiş, proqnozlaşdırılan aktivlik göstəricisi (Pa) 0,694 olmuşdur ki, bu da onların gələcək inkişaf üçün yüksək potensiala malik olduğunu göstərir. Bundan əlavə, toksiklik qiymətləndirmələri bu birləşmələrin böyük ehtimalla təhlükəsiz olduğunu və qaraciyər toksikliyi və ya kanserogen təsir yaratma ehtimalının aşağı olduğunu göstərir. Farmakokinetik göstəricilərə əsasən, bu törəmələr yaxşı sorulur və qan-beyin baryerini (BBB) keçə bilirlər ki, bu da onları nevroloji xəstəliklərin müalicəsi üçün perspektivli namizədlər edir. Nəticə olaraq, hesablama üsulları ilə əldə olunan nəticələr göstərir ki, 5 və 6-cı törəmələr yüksək effektivlik və təhlükəsizlik xüsusiyyətlərinə görə taurin dehidrogenazanı hədəfləyən dərmanların hazırlanmasında istifadə oluna bilər.